Shishir Rutu nu Varnan - Metrical Poem | RekhtaGujarati

શિશિર ઋતુનું વર્ણન

Shishir Rutu nu Varnan

દલપતરામ દલપતરામ
શિશિર ઋતુનું વર્ણન
દલપતરામ

(વસંતતિલકા વૃત્ત)

આવ્યો રવી મકર રાશિ સમીપ આજ,

જાણે થયું શિશિર નામ ઋતુનું રાજ;

ટાઢે વિશેષ સઉના તનને ધ્રુજાવ્યાં,

જાણે શરીરધરને શિશિરે ડરાવ્યાં.

ઓઢે જનો શરીર ઉ૫ર તો દુશાલ,

લીલી પીળી ધવળ કે વળી રંગ લાલ;

જાણે શિશિર ભૂપથી ભય પામી ભારી,

ધર્યો સુવેષ પુરુષે પણ અર્ધનારી.

*

ઝાડો તણાં જિરણ પત્ર ખરી પડે છે,

કાષ્ઠ પ્રમાણ નિરખી મજરે ચડે છે;

જાણે શીતે તરુવરો બહુ લુંટી લીધાં,

વસ્ત્રો રહીત તરુઓ કરી ક્રોધ કીધાં.

ઓઢે શ્રિમંતજન તો સુજની રજાઈ,

પોઢે બિછાવી ઉનની ઉમદા તળાઈ;

પોઢ્યા હતા ઘન સમે જગદીશ જેમ,

પોઢ્યા દિસે શિશિરમાં નર લોક તેમ.

(શાર્દૂલવિક્રીડિત વૃત્ત)

વીતે છે પરિપૂર્ણ તે, શિશિર તો માઘી તિથિ પૂનમે

આવે છે દિવસો વસંતઋતુના, એમાં નહીં ઊનમે;

એનો હર્ષ અગાઉથી અતિ ઘણો, માને ઘણા માનવ;

માઘી પંચમીને દીને જન કરે, તેથી વસંતોત્સવ.

સ્રોત

  • પુસ્તક : ચૂંટેલી કવિતા : દલપતરામ (પૃષ્ઠ ક્રમાંક 25)
  • સંપાદક : ચિમનલાલ ત્રિવેદી
  • પ્રકાશક : ગુજરાત સાહિત્ય અકાદમી, ગાંધીનગર
  • વર્ષ : 2002