nashak ane tryambak be ni vach mano marg - Metrical Poem | RekhtaGujarati

નાશક અને ત્ર્યંબક બેની વચમાંનો માર્ગ

nashak ane tryambak be ni vach mano marg

નર્મદ નર્મદ
નાશક અને ત્ર્યંબક બેની વચમાંનો માર્ગ
નર્મદ

(ચંદ્રાવળા)

મારગડો બહુ ઝાડે શોભે, વડ પીપળને સાગ;

જમરૂખડી જાંબુડી મહૂડાં આંબા જાગે જાગ;

આંબા જાગે જાગ તે આવે, છાયાનું સુખ લે જન ભાવે;

કેળ ભણી મન વળતું લોભે,–મારગ. વડ...

વળી કરમદી બોરડી બાવળ, કાંટાસરિયા હોય;

થુએરિયા ઝુમર જેવા ને, ઊંટકટા ફૂલ સહોય;

ઊંટકટા ફૂલ સહોય છે પીળાં, ખેતર તો દીસે બહુ લીલાં;

શાળ નાગલી છતમાં આવળ,—વળી. કાં...

ઉપરથી વરસે મેહ ભારી, ઝાડ તળે પશુ જાય;

ભેંસ ગાય બકરાં ને ઘોડાં, બહુ દૂબળાં દેખાય;

બહુ દુબળાં દેખાય પણ સારાં, કામ કરે પહાડે વસનારાં;

ઘૂંગટીમાં લપટાય રબારી, —ઉપરથી... ઝા....

ચઢ્યા એક ડુંગર કે આવે, બહુ મોટું મેદાન;

જેની પણ ચોપાસે ડુંગર, ઝાડવનાનું રાન;

ઝાડવનાનું રાન છે જાંહે, શાળ તણાં ખેતર કો તાંહે;

ઝરણે વહેતાં તે મન ભાવે,—ચઢયા... બહુ...

એવાં મેદાનો, છે ક્રમમાં, કહું આશરે સાત;

એકલડો શૂરો પણ હબકે, કાયરની શી વાત;

કાયરની શી વાત કહું જ્યારે, થાય વીજ ગગડાટો ત્યારે;

તપસી રહે આનંદી ધૂનમાં,—એવાં... કહું...

સૂર્ય અસ્ત થવાની વેળા, તડકો કુમળો થાય;

બહુ મોટી લીલી ચકચકતી, જાજમ તે પથરાય;

જાજમ તે પથરાય મેદાને, લીલા ના વરણાએ પાને;

સમી જાય સંસારી વેલા,–સૂર્ય... તડ...

લીલું ઘાસ ઊગેલું તેથી, ડુંગર દૂર શોભાય;

મેથીની ભાજીનાં તાબૂત, ઉપમા અપાય;

ઉપમા અપાય બહુ સારી, કો નગ પર લહેરિયાં ભારી;

લીલા ખીલી ઊંચી હેઠી,—લીલું... ડુંગ...

ત્ર્યંબકના પહાડોમાં ભમતાં, જે છે બહુ વિખ્યાત;

બ્રહ્મ તણી લીલાનાં દર્શન, થયાં શુભ સાક્ષાત;

થયાં શુભ સાક્ષાદાનંદે, કહે નર્મદ ચંદ્રાવળછંદે;

ભૂખ તરસ લેશ કો દમતાં,—ત્ર્યંબ... જેછે...

સ્રોત

  • પુસ્તક : કાવ્યપરિચય ભાગ 1 (પૃષ્ઠ ક્રમાંક 127)
  • સંપાદક : રામનારાયણ વિ. પાઠક, નગીનદાસ ના. પારેખ
  • પ્રકાશક : નવજીવન પ્રકાશન મંદિર, અમદાવાદ
  • વર્ષ : 1939
  • આવૃત્તિ : બીજી આવૃત્તિ, ત્રીજું પુનર્મુદ્રણ