vidyaa rupii aambaa nu dhol - Dhol | RekhtaGujarati

નિશાળે જતાં થતાં પાછા વળતાં ગાવાનું ગીત

vidyaa rupii aambaa nu dhol

દલપતરામ દલપતરામ
નિશાળે જતાં થતાં પાછા વળતાં ગાવાનું ગીત
દલપતરામ

રાણી વિક્ટોરિયાના રાજ્યમાં;

વિદ્યા રૂપીરે, રૂડો રસાળ, સાહેલીરે આંબો મોરિયો;

આંબો રોપાયો મુંબઈ શહેરમાં; દેશદેશમાંરે, ફેલાઈ ડાળ, સાહેલીરે...

શાણા સાહેબ લોકે તે સીંચિયો; ફુલ્યો ફાલ્યોરે, ઘેર ગંભિર, સાહેલીરે;

એનાં પત્ર ઘરો ઘર પ્હોંચિયાં, દેખી હરખ્યારે, ઉમદા અમીર, સાહેલીરે...

ફુલ સરસ સુધારાનાં પ્રગટિયા; રસ એનોરે, જ્ઞાન ગણાય, સાહેલીરે;

ભાગ્યશાળી જનો તેના ભોગિયા; તે આરોગીરે, આરોગ્ય થાય, સાહેલીરે...

સુખ ઉપજે વિશેષ શ૨ીરમાં; બહુ બુદ્ધિરે, પ્રગટે પ્રચંડ, સાહેલીરે;

તોડે આળસ હોય જે અંગમાં; અતિ આપેરે, જ્ઞાન અખંડ, સાહેલીરે...

આંબો અચરજકારી એવો થયો; વધ્યો દેશમાં રે, દીસે વિશેષ, સાહેલીરે;

એની છાયા શીતળ શુભ છે સદા; એતો જનનારે, કાપે છે ક્લેશ, સાહેલી...

પત્રે પત્રે દીવા દીસે પ્રગટિયા; તેતો ટાળેરે, ઉર અંધકાર, સાહેલીરે;

અજવાળું થયું આખા દેશમાં; સમજાયુંરે, સાર અસાર, સાહેલીરે...

સખી જોને તું આજ સંસારમાં; તેના ફળથીરે, થયો ફેરફાર, સાહેલીરે;

થઈ સડકો ને રસ્તા રૂડા થયા; ઘણી વિદ્યારે, વધી ઘેર ઘેર. સાહેલીરે...

દવાખાનાં નિશાળો થઈ ઘણી; સારી પુસ્તક રે, શાળા સ્થપાઈ, સાહેલીરે;

આવ્યા સાંચા વસ્ત્રો વણવાતણા; પાઠ પોથિયો રે, છબિયો છપાઈ, સાહેલી...

રાજકુંવરો રૂડી વિદ્યા ભણ્યા; શીખ્યા શીખ્યારે, નિર્મળ ન્યાય, સાહેલીરે;

અજવાળું આંબાનું પડ્યા થકી; શાણા સજ્જનરે, પરદેશ જાય, સાહેલીરે...

આંબો ઈશ્વરે આપણા દેશને, કૃપા કરીને, બક્ષીસ કીધ, સાહેલીરે;

જેથી સુખ સંપત્તિ સર્વ જામશે, નિશ્ચે મળશે રે, નવી નવ નીઘ, સાહેલીરે...

આંબો જેણે વિવેકથી વાવિયો, એને આપિયે રે, ઉરથી આશિષ, સાહેલીરે;

આંબો રે'જો જુગો જુગ જીવતો, ડાળો વધજોરે, વળી દશે દીશ, સાહેલીરે...

એવા આંબાનો રસ જેણે અનુભવ્યો, તે તો કરશેરે, ઉત્તમ કામ; સાહેલીરે;

એવા જનને જગતમાં જોઈને, દીલે રીઝશેરે, દલપતરામ, સાહેલીરે...

સ્રોત

  • પુસ્તક : ચૂંટેલી કવિતા : દલપતરામ (પૃષ્ઠ ક્રમાંક 137)
  • સંપાદક : ચિમનલાલ ત્રિવેદી
  • પ્રકાશક : ગુજરાત સાહિત્ય અકાદમી, ગાંધીનગર
  • વર્ષ : 2002